Random uitdrukkingen en gezegden

Deze generator laat je een veelgebruikte Nederlandse uitdrukking of een gezegde zien, met wat het betekent en hoe je het gebruikt. Klik op Volgende voor een volgende, of schakel over naar een lijst en blader.

Tegelijk tonen
Uitdrukkingen

ergens lucht van krijgen

Betekenis
Het per toeval te weten komen.
Voorbeeld
De leraar kreeg lucht van het geheime feestje.

124 uitdrukkingen passen bij je filters · Druk op Spatie voor de volgende

Uitdrukkingen en gezegden 124

  1. Uitdrukkingen

    ergens je tanden in zetten

    Betekenis
    Je volledig op een moeilijke taak storten.
    Voorbeeld
    Ze zette haar tanden in de moeilijke som.
  2. Uitdrukkingen

    ergens je licht over laten schijnen

    Betekenis
    Er je mening of deskundigheid over geven.
    Voorbeeld
    Laat jij je licht eens schijnen over dit probleem?
  3. Uitdrukkingen

    door het lint gaan

    Betekenis
    Woedend worden.
    Voorbeeld
    Mijn vader ging door het lint toen hij de kapotte ruit zag.
  4. Uitdrukkingen

    ergens een stokje voor steken

    Betekenis
    Iets verhinderen.
    Voorbeeld
    De juf stak een stokje voor de ruzie.
  5. Uitdrukkingen

    het stof van je schoenen schudden

    Betekenis
    Een plek of situatie definitief verlaten.
    Voorbeeld
    Na de ruzie schudde hij het stof van zijn schoenen.
  6. Uitdrukkingen

    voor de leeuwen gooien

    Betekenis
    Iemand aan gevaar of kritiek blootstellen.
    Voorbeeld
    De trainer gooide de invaller voor de leeuwen.
  7. Uitdrukkingen

    de zwarte piet doorschuiven

    Betekenis
    De schuld bij een ander leggen.
    Voorbeeld
    Niemand wilde de schuld op zich nemen en ze schoven de zwarte piet door.
  8. Uitdrukkingen

    water naar de zee dragen

    Betekenis
    Iets nutteloos doen.
    Voorbeeld
    Dat boek schrijven is water naar de zee dragen.
  9. Uitdrukkingen

    op het verkeerde paard wedden

    Betekenis
    Een verkeerde keuze maken.
    Voorbeeld
    Ze wedde op het verkeerde paard met die investering.
  10. Uitdrukkingen

    hoog van de toren blazen

    Betekenis
    Opscheppen.
    Voorbeeld
    Hij blies hoog van de toren over zijn nieuwe fiets.
  11. Uitdrukkingen

    iemand de oren wassen

    Betekenis
    Iemand flink de les lezen.
    Voorbeeld
    Mijn vader waste me de oren over mijn gedrag.
  12. Uitdrukkingen

    een gat in de markt

    Betekenis
    Een kans omdat iets nog niet bestaat.
    Voorbeeld
    Een vegan bakkerij in ons dorp is een gat in de markt.
  13. Uitdrukkingen

    de vruchten plukken

    Betekenis
    Voordeel hebben van wat je eerder deed.
    Voorbeeld
    Ze plukt nu de vruchten van haar harde werk.
  14. Uitdrukkingen

    boter bij de vis

    Betekenis
    Meteen betalen of de belofte nakomen.
    Voorbeeld
    Je belooft veel, maar nu boter bij de vis.
  15. Uitdrukkingen

    ergens een potje van maken

    Betekenis
    Iets slecht doen of laten mislukken.
    Voorbeeld
    Hij maakte er een potje van.
  16. Uitdrukkingen

    als een tierelier

    Betekenis
    Zeer goed.
    Voorbeeld
    Het ging als een tierelier.
  17. Uitdrukkingen

    ergens een lans voor breken

    Betekenis
    Voor iets opkomen en het verdedigen.
    Voorbeeld
    De juf brak een lans voor meer gym.
  18. Uitdrukkingen

    de balans opmaken

    Betekenis
    Overzien wat je bereikt hebt.
    Voorbeeld
    Aan het eind van het jaar maakten we de balans op.
  19. Uitdrukkingen

    achter slot en grendel

    Betekenis
    In de gevangenis.
    Voorbeeld
    De dief zit achter slot en grendel.
  20. Uitdrukkingen

    zijn eigen glazen ingooien

    Betekenis
    Zichzelf schaden.
    Voorbeeld
    Door te klagen gooide hij zijn eigen glazen in.
  21. Uitdrukkingen

    iets in goede banen leiden

    Betekenis
    Zorgen dat iets goed verloopt.
    Voorbeeld
    De voorzitter leidde de discussie in goede banen.
  22. Uitdrukkingen

    uit zijn tent gelokt worden

    Betekenis
    Reageren omdat iemand je prikkelt.
    Voorbeeld
    Door de provocatie werd hij uit zijn tent gelokt.
  23. Uitdrukkingen

    zich op glad ijs begeven

    Betekenis
    Iets riskants doen.
    Voorbeeld
    Met die vraag begaf hij zich op glad ijs.
  24. Uitdrukkingen

    aan het lijntje houden

    Betekenis
    Iemand hoop geven zonder echt iets te beloven.
    Voorbeeld
    Ze hielden de sollicitant aan het lijntje.
  25. Uitdrukkingen

    op de tocht staan

    Betekenis
    In gevaar zijn.
    Voorbeeld
    Door de bezuiniging staan banen op de tocht.
  26. Uitdrukkingen

    de bom is gebarsten

    Betekenis
    De ruzie of spanning breekt los.
    Voorbeeld
    Na weken spanning is de bom gebarsten.
  27. Uitdrukkingen

    iets met de mantel der liefde bedekken

    Betekenis
    Een fout niet bespreken uit vriendelijkheid.
    Voorbeeld
    We bedekten zijn fout met de mantel der liefde.
  28. Uitdrukkingen

    het hoofd bieden

    Betekenis
    Moedig tegenstand bieden.
    Voorbeeld
    Ze bood de problemen het hoofd.
  29. Uitdrukkingen

    een spaak in het wiel steken

    Betekenis
    Iets verstoren of dwarsbomen.
    Voorbeeld
    De regen stak een spaak in het wiel van het feest.
  30. Uitdrukkingen

    van goede huize komen

    Betekenis
    Uit een achtbare familie komen.
    Voorbeeld
    Ze komt van goede huize.

Wat de generator voor random uitdrukkingen doet

Het Nederlands zit vol zegswijzen die niet betekenen wat de woorden zeggen. Een slag om de arm houden heeft niets met armen te maken, en wie de kat de bel aanbindt heeft het zelden over echte katten. Elke kaart toont een uitdrukking uit onze eigen verzameling, een eenvoudige uitleg van wat ze betekent en een voorbeeldzin waarin ze wordt gebruikt.

We hebben elke betekenis en elk voorbeeld zelf geschreven, in simpele woorden, zodat de uitleg makkelijker te volgen is dan de uitdrukking zelf.

Zo gebruik je hem

  1. Kies een categorie met de chips als je de verzameling wilt beperken.
  2. Kies hoeveel je wilt zien. Eén uitdrukking tegelijk, of meerdere samen.
  3. Klik op Volgende (of druk op de spatiebalk) voor een nieuwe uitdrukking.
  4. Lees de betekenis en het voorbeeld onder elke uitdrukking.
  5. Kopieer hem met de kopieerknop, of schakel over naar de lijstweergave om veel uitdrukkingen tegelijk te bekijken.

Ideeën voor random uitdrukkingen

Nederlandse uitdrukkingen leren

Uitdrukkingen zijn een van de moeilijkste onderdelen van het Nederlands, omdat je ze niet uit de woorden kunt afleiden. Leer er elke dag één: lees de betekenis, zeg het voorbeeld hardop en bedenk dan je eigen zin.

Natuurlijke dialogen schrijven

Echte mensen praten in uitdrukkingen. Het juiste gezegde in de mond van een personage laat een dialoog natuurlijk klinken, maar laat niet elke regel op één uitdrukking leunen.

Uitdrukkingenlessen in de klas

Vraag leerlingen de letterlijke betekenis van een uitdrukking te tekenen en daarna uit te leggen wat ze echt betekent. De tekeningen zijn altijd een succes.

Raad de betekenis

Lees een uitdrukking hardop voor en laat iedereen raden wat ze betekent voordat je het antwoord voorleest. Het werkt tijdens een spelletjesavond, in een taalles of tijdens een lange autorit.

Uitbeelden

Veelgebruikte uitdrukkingen zijn ideaal om uit te beelden: beeld de letterlijke betekenis uit en laat de anderen het gezegde raden. Onze uitbeeldgenerator heeft nog veel meer om uit te beelden.

Titels en beginnetjes voor verhalen

Veel gezegden zijn perfecte titels voor een verhaal. Kies er één en schrijf een kort verhaal dat eindigt met de uitdrukking als laatste regel.

Tips voor betere resultaten

  • Leer het voorbeeld, niet alleen de betekenis. Als je een uitdrukking in een zin ziet, merk je wanneer en hoe mensen haar echt gebruiken.
  • Gebruik hem binnen een dag. Probeer een nieuwe uitdrukking kort nadat je haar hebt geleerd in een gesprek of een bericht.
  • Teken hem. De letterlijke betekenis van een uitdrukking schetsen is een onvergetelijke manier om de echte te leren.
  • Hou het informeel. De meeste uitdrukkingen zijn informeel, dus bewaar ze voor verhalen, gesprekken en toespraken in plaats van voor formele opstellen.
  • Combineer met zinnen. De random zinnen generator geeft je hele zinnen om mee te oefenen, van simpel tot belachelijk.

Vragen

Wat is een uitdrukking?

Een uitdrukking is een groep woorden waarvan de betekenis anders is dan de betekenis van de losse woorden. Iemand een hak zetten betekent iemand benadelen, niet dat je echt iets met een hak doet.

Wat is het verschil tussen een zegswijze, een uitdrukking en een gezegde?

Een zegswijze of uitdrukking is een vaste woordgroep met een overdrachtelijke betekenis. Een gezegde is een korte, bekende wijsheid of raad, zoals beter laat dan nooit.

Zijn dit veelgebruikte uitdrukkingen die mensen echt gebruiken?

Ja. De verzameling richt zich op veelgebruikte uitdrukkingen en gezegden die je in alledaags Nederlands waarschijnlijk hoort, elk uitgelegd in gewone woorden.

Waarom zijn uitdrukkingen moeilijk te leren?

Omdat hun betekenis niet de som van de woorden is. Je moet ze stuk voor stuk als geheel leren, daarom helpt het om de betekenis en een voorbeeld samen te zien.

Kan ik hiermee Nederlandse uitdrukkingen leren?

Ja. Bij elke uitdrukking staan de betekenis en een voorbeeldzin, wat het een handig dagelijks studiemiddel maakt voor wie Nederlands leert.

Wie heeft de betekenissen en voorbeelden geschreven?

Wij. Alle betekenissen en voorbeeldzinnen zijn origineel en voor deze site geschreven.

Kan ik een lijst met uitdrukkingen zien?

Ja. Schakel over naar de lijstweergave om veel uitdrukkingen tegelijk te bekijken, of kies hoeveel je op de pagina wilt zien.

Is de generator voor random uitdrukkingen gratis?

Ja, gratis en zonder aanmelden. De site plaatst geen cookies en volgt je niet.

Laatst bijgewerkt: 2 oktober 2026